Kısa yanıt
İkinci el motorlu kara taşıtı ticareti yapan oto galeriler için muhasebe. Ticaret Bakanlığı Yetki Belgesi, KDVK Madde 23 Özel Matrah KDV hesaplama ve Noter.
İkinci el motorlu kara taşıtı alım-satımı yapan oto galerileri, filo kiralama şirketleri ve araç ticaret işletmeleri için Türk vergi ve ticaret mevzuatı son derece özel regülasyonlara bağlanmıştır.
Ticaret Bakanlığı’ndan Yetki Belgesi Alma Zorunluluğu, Noterler Birliği ARTES araç tescil entegrasyonu ve en önemlisi 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu’nun (KDVK) 23/f maddesi uyarınca uygulanan “Özel Matrah Şekli (Yalnızca Kâr Üzerinden %20 KDV Hesaplama)” uygulaması oto galerilerin en kritik muhasebe standartlarıdır.
Bu rehberde, 2026 yılı güncel mevzuatıyla oto galerilerde fatura kesme mantığını, özel matrah formülünü, gider pusulasıyla araç alışını ve yetki belgesi şartlarını inceliyoruz.
1. Oto Galeriler İçin “Özel Matrah Şekli” Nedir? (KDVK 23/f)
KDV mükellefi olmayan vatandaşlardan (bireysel şahıslardan) satın alınan ikinci el araçların satışında galericiye devasa bir vergi kolaylığı sağlanmıştır:
- Kural: Araç KDV ödenmeksizin alındığı için; satış faturası kesilirken aracın toplam satış bedeli üzerinden değil, yalnızca şirketin elde ettiği kâr (alım-satım farkı) üzerinden %20 KDV hesaplanır.
İkinci El Araç Özel Matrah Formülü
Satış Bedeli: 800.000 TL (−) Vatandaştan Alış: 700.000 TL
GALERİ KÂRI (ÖZEL MATRAH): 100.000 TL
(×) %20 KDV
ÖDENECEK HESAPLANAN KDV: 20.000 TL
(Galerici 800.000 TL üzerinden 160.000 TL değil, sadece 20.000 TL KDV öder!)
2. Vatandaştan Araç Alımında Belge Düzeni
- KDV mükellefi olmayan vatandaştan araba satın alındığında noter satış sözleşmesi düzenlenir.
- Şirket muhasebesi bu noter satış sözleşmesine istinaden Gider Pusulası düzenler (%0 Stopaj ile) ve aracı 153 Ticari Mallar Hesabına kaydeder.
3. Ticaret Bakanlığı “İkinci El Motorlu Kara Taşıtı Yetki Belgesi”
Özel matrah uygulamasından yararlanabilmek ve yasal olarak yılda 3’ten fazla araç satışı yapabilmek için:
- Şirketin Ticaret İl Müdürlüğü’nden İkinci El Araç Ticareti Yetki Belgesi almış olması şarttır.
- Yetki Belgesi Olmayanlar: Yetki belgesi olmadan araç alıp satanlar özel matrah uygulayamaz; toplam satış bedeli üzerinden KDV ödemek zorunda kalırlar.
4. Şirketten veya KDV Mükellefinden Alınan Araçlarda Durum
- Eğer araç bir şirketten %1 veya %20 KDV’li fatura ile satın alınmışsa; bu araç satılırken özel matrah uygulanamaz.
- Satış faturası aracın toplam bedeli üzerinden %20 KDV ile düzenlenir; alış faturasındaki KDV ise indirim konusu yapılır.
Otomotiv ve İkinci El Galeri Muhasebe Hizmetleri
İkinci el yetki belgesi başvuruları, noter ARTES mutabakatları, özel matrah e-fatura şablonlarının kurulumu ve oto galeri KDV optimizasyonu için Celikel CPA, otomotiv sektörüne uzman mali müşavirlik ve defter tutma hizmeti sunmaktadır.
- Muhasebe Hizmetlerimizi inceleyin,
- Gider pusulası detayları için Gider Pusulası Rehberimize bakın,
- Galeri muhasebe kurulumunuz için bizimle hemen iletişime geçin.
Türkiye’de uygulama desteğine mi ihtiyacınız var?
Muhasebe, vergi, bordro veya şirket işlemlerinizin somut durumunu ruhsatlı bir mali müşavirle değerlendirin.
Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)
Şahıs olarak yılda kaç adet araç satılabilir?
Yetki belgesi olmayan gerçek kişiler bir takvim yılı içinde kendileri ve birinci derece yakınları adına en fazla 3 adet ikinci el araç satabilir; 3 adedi aşan satışlar ticari kazanç sayılarak vergi incelemesine alınır.
Faturada özel matrah KDV’si nasıl gösterilir?
E-Fatura veya E-Arşiv Faturada “Özel Matrah” senaryosu seçilir; araç bedeli KDV’siz yazılır, açıklama satırında kâr tutarı ve %20 KDV’si açıkça belirtilir.