Kısa yanıt
Pazaryerlerinde ve e-ticaret sitelerinde satış yapanlar için muhasebe rehberi. Komisyon faturaları, kargo giderleri ve E-Arşiv entegrasyonu.
İnternet üzerinden kendi web sitesinden (Shopify, WooCommerce, İkas vb.) veya pazaryerlerinden (Trendyol, Hepsiburada, Amazon Türkiye, Çiçeksepeti, N11) satış yapan e-ticaret işletmeleri için muhasebe yönetimi klasik perakendecilikten çok farklıdır.
Sipariş, iade, pazaryeri komisyonu, kargo mutabakatı ve elektronik belge yükümlülükleri e-ticaret muhasebesinde birlikte izlenmelidir. E-Fatura ve e-Arşiv kapsamı sabit 500.000 TL e-ticaret eşiğiyle belirlenmez; mükellefin faaliyet türü ve 509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği’ndeki koşullar dikkate alınır.
Bu rehberde satış belgeleri, tahsilat mutabakatı, iade ve pazaryeri giderlerinin muhasebe kayıtlarını genel çerçevede açıklıyoruz. Somut uygulama satış kanalına, müşteri türüne ve belge düzenine göre değişebilir.
E-Ticaret İşletmelerinin 4 Temel Vergi ve Muhasebe Süreci
E-Ticaret Muhasebe Döngüsü
1. E-Arşiv Fatura
(İşlem ve kapsama göre otomatik fatura)
2. Pazaryeri Kesintileri
(Komisyon, reklam, kargo faturalarının gider kaydı)
3. İade Muhasebesi
(İade nedenine ve gider pusulası/iptal)
4. KDV ve Kâr Analizi
(Gider mahsupları ve net kâr tespiti)
1. Müşteriye Fatura Kesimi ve E-Arşiv Entegrasyonu
- Mal teslimi veya hizmet ifasına ilişkin fatura, VUK’taki süre ve belge düzenine göre hazırlanır; elektronik belge zorunluluğu olan satıcılar ilgili e-belgeyi düzenler. Sipariş anı, teslim ve fatura tarihi arasındaki akış satış modeline göre kurulmalıdır.
- Alıcı ve işlem bilgilerinde VUK ve e-belge teknik kılavuzlarının istediği gerçek bilgiler kullanılmalıdır. Örnek ya da varsayılan TCKN/VKN girilmemeli; alıcı bilgisi mevzuattaki usule göre tamamlanmalıdır.
- Otomasyon: Sipariş ve ödeme verisini muhasebe yazılımına aktarmak, fatura zamanlamasını ve iptal/iade akışını izlemeye yardımcı olur. Entegrasyon, belgenin kanuni düzenleme süresi ve içeriği sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
2. Pazaryeri Komisyon ve Kargo Faturalarının Giderleştirilmesi
Pazaryerleri, sattığınız ürünün bedelini doğrudan hesabınıza yatırmaz; içerisinden kendi hizmet bedellerini keserek net tutarı aktarır:
- Pazaryeri komisyonu: Komisyon, reklam, ödeme ve diğer hizmet bedellerini sözleşme ve platform faturalarıyla eşleştirin. Uygulanan KDV ve gider/KDV indirimi, faturadaki hizmetin niteliğine ve belgenin mevzuata uygunluğuna göre belirlenir; tüm komisyonlara tek oran varsaymayın.
- Kargo Faturası: Anlaşmalı kargo bedelleri doğrudan gider yazılır.
- Pazaryeri Reklam ve Kupon Giderleri: Sponsorlu ürün ve kupon harcamaları pazaryeri faturası üzerinden giderleştirilir.
Önemli Hatırlatma: Banka hesabınıza yatan para değil, müşteriye kestiğiniz brüt satış tutarı sizin hasılatınızdır. Komisyonlar ise gider tarafında yer alır.
Pazaryeri mutabakatında, şartları kapsama giren aracılık ödemelerinde 1 Ocak 2025’ten beri uygulanan %1 gelir/kurumlar vergisi tevkifatını da ayrı izleyin. Bu kesinti komisyon veya gider değildir; platformun tevkifat sorumluluğu, ödeme türü ve satıcının istisna/statüsü dikkate alınır. Tevkif edilen tutarın beyanname üzerinden mahsubu ve belge eşleştirmesi için platform raporu ile muhasebe kayıtlarını karşılaştırın. EFT-POS ve kapıda ödeme gibi bazı tahsilat türleri için farklı hükümler vardır.
3. İade Edilen Ürünlerin Muhasebe Kaydı
İade oranı işletme, ürün ve satış kanalına göre değişir; kaynaksız sektör yüzdeleri kullanılmamalıdır. İade gerçekleştiğinde tüketiciye yapılan ödeme, ilk satış belgesi ve iade belgesi/kanıtı birlikte değerlendirilir. Belge türü; alıcının statüsü, ödemenin iadesi ve VUK 234 ile e-Gider Pusulası kurallarına göre belirlenir. Hasılat ve KDV düzeltmesi, iadenin gerçekleştiği dönem ve yasal kayıtlarla uyumlu yürütülür.
4. E-Ticarette e-Belge kapsamı nasıl kontrol edilir?
509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği farklı mükellef ve faaliyet grupları için ayrı e-Fatura/e-Arşiv geçiş koşulları belirler. E-ticaret yapıyor olmak tek başına 500.000 TL eşiği doğurmaz. Ciro dönemi, faaliyet türü, aracı hizmet sağlayıcılığı, internet ortamında ilan faaliyeti ve diğer özel koşulları GİB’in güncel e-Fatura bilgilendirmesi ve tebliğden kontrol edin.
E-Ticaret Muhasebesi ve Entegrasyon Çözümleri
Pazaryeri cari hesaplarının kapanması, komisyon mutabakatı, iade ve e-belge düzeni e-ticaret muhasebesinde birlikte ele alınmalıdır. Celikel CPA, işletmelere muhasebe ve vergi danışmanlığı sunmaktadır.
- Muhasebe Hizmetlerimizi inceleyin,
- E-dönüşüm limitleri için E-Fatura Hadleri Rehberimize bakın,
- E-ticaret muhasebenizi planlamak için bizimle iletişime geçin.
İlgili rehberler
Satış modelinize göre muhasebe ve mutabakat sürecini ayrıntılandırın:
- Dropshipping Yapanlar İçin Şirket ve Vergi Rehberi (2026)
- E-Ticarette Kargo Mutabakatı ve Kapıda Ödeme Muhasebesi (2026)
- Etsy ve Amazon FBA Yurt Dışı Satış Vergilendirmesi (2026)
Resmî kaynaklar
- GİB — e-Fatura ve diğer elektronik belge uygulamaları
- GİB — mükellef ödevleri, fatura ve e-belge düzeni
- GİB — 2026 Zirai Kazanç Rehberi, esnaf muaflığı ve yıllık koşullar
- GİB — Elektronik ticaret ödemelerinde tevkifat rehberi
- GİB — 6563 kapsamındaki ödemelerde tevkifat düzenlemesi
Türkiye’de uygulama desteğine mi ihtiyacınız var?
Muhasebe, vergi, bordro veya şirket işlemlerinizin somut durumunu ruhsatlı bir mali müşavirle değerlendirin.
Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)
Evden e-ticaret yapanlar için vergi muafiyeti var mı?
Bazı evde imal edilen ürünlerin internetten satışında GVK 9/10 esnaf muaflığı uygulanabilir. Yararlanma; üretim biçimi, işyeri bulunmaması, banka hesabı, yıllık hasılat sınırı ve belge/tevkifat koşullarına bağlıdır. Ürün alıp satma ve diğer faaliyetlerin sonucu ayrıca değerlendirilmelidir; güncel sınır ve oranlar her yıl GİB’den teyit edilmelidir.
Mikro ihracatla yurt dışına satış yaparken KDV durumu nedir?
Mal ihracatında KDV istisnası, teslimin ihracat şartlarını taşıması ve belgelendirilmesine bağlıdır. İndirilecek KDV’nin iadesi ayrıca KDV Kanunu ve uygulama tebliğindeki usul, belge ve başvuru koşullarını gerektirir; ETGB tek başına otomatik iade sağlamaz. Platform, alıcı ve malın sevk akışı işlem bazında kontrol edilmelidir.