Kısa yanıt
İhracatçılar için TCMB Reeskont Kredisi ve Türk Eximbank ihracat finansmanı. Düşük faizli ihracat kredisi şartları, ihracat taahhüdü kapatma ve kredi.
TCMB ihracat ve döviz kazandırıcı hizmetler reeskont kredisi, uygun bulunan ihracatçı ve hizmet ihracatçılarının belirli alacakları karşılığında bankalar aracılığıyla kullandırılan bir finansman ürünüdür. Başvuru, faiz, vade, harcama ve teminat koşulları kredi türüne, para birimine, senede ve firmanın uygunluğuna göre değişir. “En düşük faiz” veya kredi onayı garantisi verilemez.
Türk Eximbank kredileri ile ihracat alacak sigortası da ayrı ürünlerdir. Sigorta, kredi başvurusu veya alıcının borcunun otomatik ödenmesi anlamına gelmez. Bu rehberde bu ürünlerin genel farklarını ve resmî kuralların nereden kontrol edileceğini açıklıyoruz.
1. TCMB İhracat ve Döviz Kazandırıcı Hizmetler Reeskont Kredisi
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) kaynaklı reeskont kredileri, aracı ticari bankalar ve Türk Eximbank üzerinden kullandırılır:
Reeskont Kredisi Döngüsü
1. Düşük Faizli Kredi Kullanımı
(Piyasa faizinin altında TL veya Döviz cinsi işletme sermayesi tahsisi)
2. İhracat Taahhüdü ve Kapatma
(Kredi vadesinde tutar kadar ihracat yapılıp İBKB ile hesabın kapatılması)
Başvuru ve maliyet nasıl belirlenir?
Reeskont kredisi, serbestçe başvurulabilen veya her ihracatçıya otomatik açılan bir kredi değildir. TCMB uygulama talimatı; dış ticaret sermaye şirketleri, ihracatçılar, imalatçı-ihracatçılar ve belirli ihracatçı aracılığıyla satış yapan üreticiler gibi grupları sayar. Döviz kazandırıcı hizmetlerde turizm, uluslararası taşımacılık, yurt dışına yönelik müşavirlik/yazılım/mühendislik ve belirli koşulları taşıyan sağlık hizmetleri gibi faaliyetler için belge ve faaliyet şartları vardır. Her faaliyet alanı için aynı uygunluk ölçütü geçerli değildir.
Faiz; para birimi, vade ve işlem tarihinde geçerli referanslara göre belirlenir. TCMB talimatında yabancı para senetleri için USD’de SOFR, EUR’da EURIBOR esas alınır; TL kredilerinin koşulları ve bankanın azami komisyonu ayrıca düzenlenir. Güncel maliyet teklifi, başvuru tarihinde aracı bankadan alınmalıdır.
Kredi vadesi de tek bir standart takvim değildir. Genel talimatta senet türüne göre azami vadeler bulunur; yabancı para senetlerinde genel olarak 180 gün, TL senetlerinde 360 gün sınırı ve savunma sanayi firmaları için belirli 360/720 günlük istisnalar düzenlenmiştir. Fiilî koşulları banka, kredi ürünü ve yürürlükteki talimatla teyit edin.
2. İhracat Taahhüdü ve İBKB Kapatma Zorunluluğu
Reeskont kredisi kullanan şirketin uymak zorunda olduğu en kritik yasal yükümlülük İhracat Taahhüdüdür:
- Taahhüt dönemi: TCMB talimatına göre ihracat veya döviz kazandırıcı hizmet taahhüdünün kredi kullanım tarihinden itibaren 24 ay içinde gerçekleştirilmesi esastır.
- Belgeyle kapatma: Mal ihracatı için ilgili gümrük beyannameleri, hizmet ihracatı için hizmet faturaları ve talimatta sayılan banka/iş bitirme belgeleri kullanılır. Banka, taahhüt kapatma işlemini kredi bazında izler. Her durumda yalnızca İBKB düzenlenmiş olması taahhüdün kapandığını göstermez.
- Taahhüt eksik kalırsa: Gerçekleşmeyen kısım için talimatta öngörülen faiz esaslı yaptırım ve BSMV uygulanabilir. Kredi talimatına aykırılık ile gerçeğe aykırı beyanın sonuçları farklıdır; gerçeğe aykırı beyan tespit edilirse kredi talepleri iki yıl kabul edilmeyebilir. Bankadan kredi sözleşmesi ve ilgili talimat uyarınca yazılı hesap dökümü alın.
3. Türk Eximbank Kısa Vadeli İhracat Kredi Sigortası
Türk Eximbank’ın kısa vadeli alacak sigortası, uygun ülkelerdeki alıcılara yapılan ve onaylanmış alıcı limitleri kapsamındaki vadeli sevkiyatları ticari ve politik risklere karşı güvenceye alabilir. Programda 360 güne kadar vadeler ve genellikle %90 zarar tazmin oranı belirtilse de kapsam; poliçe, alıcı limiti, sevkiyat, bildirim süreleri, istisnalar ve tazminat dosyasına bağlıdır. Alacağın vadesi geçince gerekli bildirimin yapılması ve başvurunun süresinde sunulması gerekir; alıcının iflası tek başına otomatik veya anında ödeme doğurmaz.
İhracat Finansmanı ve Kambiyo Danışmanlığı
Kredinin muhasebe kayıtları, finansman maliyeti ve vergi belgelerinin tutarlı yürütülmesi için Celikel CPA’nın muhasebe hizmetlerini ve danışmanlık hizmetlerini inceleyebilir veya iletişime geçebilirsiniz. Kredi uygunluğu, oranı, teminatı ve sigorta kapsamı TCMB, Türk Eximbank ve aracı bankanın karar ve ürün şartlarına bağlıdır.
- TCMB İhracat ve Döviz Kazandırıcı Hizmetler Reeskont Kredisi Uygulama Talimatı
- Türk Eximbank Kısa Vadeli Alacak Sigortası
- TCMB İhracat Genelgesi: İBKB ve ihracat hesabı süreci
Türkiye’de uygulama desteğine mi ihtiyacınız var?
Muhasebe, vergi, bordro veya şirket işlemlerinizin somut durumunu ruhsatlı bir mali müşavirle değerlendirin.
Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)
Hizmet ihracatı yapan yazılım ve sağlık turizmi firmaları reeskont kredisi alabilir mi?
Bazı hizmet ihracatçıları başvurabilir; ancak sektör adı tek başına yeterli değildir. TCMB talimatı hizmet türüne göre faaliyet belgesi, yetki/ruhsat, faaliyet konusu ve gelir belgeleri arar. Yazılım, müşavirlik ve mühendislik hizmetlerinde şirketin faaliyetinin belgelenmesi; sağlık ve taşımacılıkta ilgili yetki belgeleri gerekir. Güncel koşulları aracı bankayla doğrulayın.
Reeskont kredisi için teminat mektubu zorunlu mudur?
Teminat türü kredi ve aracı bankaya göre değişir. TCMB talimatında ticari senetler ve bazı işlemlerde ek banka avali veya kesin teminat mektubu istenebilmesi düzenlenmiştir; tek bir teminat biçimi her başvuru için zorunlu değildir. Kefalet veya başka bir teminatın kabulünü bankadan teyit edin.