Kısa yanıt
Kuyumcu ve sarraflar için muhasebe. VUK Mükerrer 298/A sürekli enflasyon düzeltmesi zorunluluğu, Has Altın değerlemesi ve işçilik faturası (%20 KDV) özel.
Kuyumcular, sarraflar, altın toptancıları ve mücevher üreticileri; emtialarının değeri doğrudan uluslararası ons ve döviz kuruna endeksli olan, Türk vergi mevzuatında en özel enflasyon muhasebesi kurallarına tabi tutulan bir sektördür.
Vergi Usul Kanunu’nun (VUK) Mükerrer 298/A maddesi uyarınca; münhasıran altın ve gümüş ticareti/imalatı yapan kuyumcular genel enflasyon şartları (%100 ve %10 barajı) aranmaksızın her geçici vergi döneminde ve her yıl sonunda zorunlu olarak Enflasyon Düzeltmesi yapmakla yükümlüdür. Ayrıca ziynet eşyası satışlarında Has Altın Kısmının %0 KDV, yalnızca işçilik kısmının %20 KDV olması kuyumcu muhasebesinin temelidir.
Bu rehberde, 2026 yılı güncel mevzuatıyla kuyumculukta enflasyon düzeltmesi mantığını, has altın değerlemesini ve işçilik faturası özel matrahını inceliyoruz.
1. Kuyumcularda “Sürekli Enflasyon Düzeltmesi” Zorunluluğu
Normal ticaret şirketleri enflasyon düzeltmesini yalnızca yasal genel şartlar oluştuğunda yaparken:
- Kuyumcular İçin Özel Kural (VUK 298/A): Altın fiyatlarının sürekli artması nedeniyle kuyumcuların stoklarında oluşan fiktif (hayali) kârların vergilendirilmesini önlemek amacıyla; kuyumcular her 3 ayda bir Geçici Vergi dönemlerinde altın stoklarını enflasyon katsayısı ile düzeltmek zorundadır.
- Böylece altın fiyatı artsa bile aradaki fark vergilendirilmez, şirketin özsermayesi enflasyona karşı korunur.
Kuyumculukta Enflasyon Kalkanı
Altın Fiyatındaki Artış → (Düzeltme Yapılmazsa) → Haksız Yüksek Vergi!
VUK 298/A İLE DÜZELTİLİRSE
KÂR ENFLASYONDAN ARINDIRILIR → REEL VERGİ ÖDENİR
2. Ziynet Eşyası Satışında KDV Nasıl Hesaplanır? (Özel Matrah)
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 17/4-g ve 23/e maddeleri uyarınca:
- Külçe Altın Bedeli (%0 KDV): Bilezik, kolye veya yüzüğün bünyesinde bulunan Has Altın gram ağırlığının borsa değeri KDV’den tamamen MUAFTIR.
- İşçilik Bedeli (%20 KDV): Fatura kesilirken toplam satış bedelinden has altın değeri düşülür; kalan işçilik ve kâr marjı üzerinden %20 KDV hesaplanır.
Örnek: 100.000 TL’lik Altın Bilezik Satışı Faturası:
- Has Altın Bedeli (KDV’den İstisna): 90.000 TL (%0 KDV)
- İşçilik ve Kâr Matrahı: 8.333 TL
- Hesaplanan KDV (%20): 1.667 TL
- Toplam Satış Bedeli: 100.000 TL
3. Hurda Altın ve Vatandaştan Alınan Ziynet Eşyaları
- Kuyumcu vatandaştan eski çeyrek altın veya hurda bilezik aldığında Gider Pusulası düzenler (%0 Stopaj ile).
- Hurda altınlar eritilip rafineriye gönderilerek Has Altına dönüştürülür ve stok kayıtlarına has gramajı ile alınır.
Kuyumculuk Sektörü Mali Müşavirlik ve Enflasyon Muhasebesi
3 aylık geçici vergi enflasyon düzeltme tabloları, Has Altın stok yazılım entegrasyonları, işçilik KDV özel matrah fatura şablonları ve rafineri mutabakatları için Celikel CPA, kuyumcu ve mücevher firmalarına uzman mali müşavirlik sunmaktadır.
- Muhasebe Hizmetlerimizi inceleyin,
- Enflasyon düzeltmesi detayları için Enflasyon Düzeltmesi Rehberimize bakın,
- Kuyumcu muhasebe danışmanlığı için bizimle hemen iletişime geçin.
Türkiye’de uygulama desteğine mi ihtiyacınız var?
Muhasebe, vergi, bordro veya şirket işlemlerinizin somut durumunu ruhsatlı bir mali müşavirle değerlendirin.
Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)
Kuyumcular E-Fatura ve E-Arşiv kesmek zorunda mıdır?
Evet; ciro limitlerini aşan veya isteğe bağlı olarak E-Dönüşüm kullanan kuyumcular E-Arşiv Fatura düzenlerken “Özel Matrah” senaryosunu seçerek has altın ve işçilik KDV’sini ayrı satırlarda gösterir.
Pırlanta ve elmas satışında ÖTV var mıdır?
Kıymetli taşlar (pırlanta, elmas, zümrüt) ÖTV Kanunu IV Sayılı Liste kapsamında genel olarak %20 ÖTV’ye ve %20 KDV’ye tabidir.