Kısa yanıt
Gümrük Kanunu Madde 27 ve 28 uyarınca Royalty, telif ve lisans bedellerinin ithalat gümrük kıymetine eklenmesi, ek KDV/ÖTV tahakkuku ve cezalardan korunma.
Türkiye’ye yurt dışından marka, patent, know-how veya yazılım lisansı içeren ürünler ithal eden şirketlerin gümrük denetimlerinde en çok karşılaştığı ve milyonlarca liralık vergi farkı cezalarına maruz kaldığı alan Royalty ve Lisans Ücretlerinin Gümrük Kıymetine İlavesidir.
4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 27. maddesi ve Gümrük Yönetmeliği uyarınca; ithal edilen eşyanın satış koşulu olarak alıcının doğrudan veya dolaylı olarak ödemek zorunda olduğu Royalty (Telif / Marka / Lisans) bedelleri, eşyanın fiili gümrük kıymetine eklenmek ve bu bedel üzerinden Gümrük Vergisi, İlave Gümrük Vergisi (İGV) ve İthalat KDV’si ödenmek zorundadır.
Bu rehberde, 2026 yılı güncel mevzuatıyla hangi royalty ödemelerinin gümrük kıymetine dahil edileceğini, sonradan yapılan lisans ödemelerinde istisnai kıymet bildirimini ve cezalardan korunma yollarını inceliyoruz.
1. Bir Royalty Ödemesinin Gümrük Kıymetine Eklenme Şartları
Gümrük Yönetmeliği 56. maddesi uyarınca aşağıdaki 2 şartın birlikte gerçekleşmesi halinde royalty bedeli gümrük kıymetine ilave edilir:
[ Royalty'nin Gümrük Kıymetine İlavesi ]
│
┌───────────────────────────────────┴───────────────────────────────────┐
▼ ▼
[ 1. İthal Eşyası ile İlgili Olma ] [ 2. Satış Koşulu Olma ]
(Royalty ödemesi ithal edilen malın (Yabancı satıcı, royalty ödenmeden
patent, marka veya tasarımına ilişkin olmalıdır) malı Türkiye'ye satmayı kabul etmiyorsa)- Örnek: Yurt dışından ithal edilen spor ayakkabılarının veya otomobil parçalarının üzerinde tescilli bir global marka logosu varsa ve bu logo kullanımı için yurt dışına satış başına %5 lisans ücreti ödeniyorsa; bu %5 pay gümrük beyannamesine eklenmelidir.
2. Yıl Sonunda Yapılan Royalty Ödemeleri (İstisnai Kıymet Bildirimi)
Eğer lisans veya royalty tutarı mal gümrüğe geldiğinde henüz belli değilse (örneğin Türkiye’de satış yapıldıkça yıl sonunda ciro üzerinden hesaplanıyorsa):
- İthalatçı şirket gümrük beyannamesinde “İstisnai Kıymetle Beyan” seçeneğini işaretler.
- Yıl sonunda kesinleşen royalty tutarı için gümrük idaresine Tamamlayıcı Beyanname verilir ve aradaki ek gümrük vergisi ile KDV cezasız olarak ödenir.
3. Royalty Bedelinin Beyan Edilmemesinin Ağır Cezaları
Gümrük Müfettişleri tarafından yapılan sonradan kontrollerde royalty ödemesinin gümrükten gizlendiği tespit edilirse:
- 3 Kat Gümrük Para Cezası: 4458 sayılı Kanun 234. maddesi uyarınca eksik ödenen gümrük vergisi ve KDV’nin 3 Katı tutarında para cezası kesilir.
- KDV ve Stopaj Çakışması: Şirket hem gümrükte KDV/ÖTV cezası öder hem de vergi dairesine 2 No.lu KDV ve %20 Gayrimaddi Hak Stopajı ödemek zorunda kalabilir.
Gümrük Kıymeti ve Royalty Vergi Danışmanlığı
Uluslararası lisans ve franchise sözleşmelerinin gümrük uyum analizi, istisnai kıymet tamamlama beyannameleri ve gümrük denetim savunmaları için Celikel CPA, ithalatçı kurumsal şirketlere uzman dış ticaret danışmanlığı sunmaktadır.
- İthalat Vergi Hizmetlerimizi inceleyin,
- İthalat maliyetleri için KKDF Kesintisi Rehberimize bakın,
- Gümrük kıymeti analizi için bizimle hemen iletişime geçin.
Türkiye’de uygulama desteğine mi ihtiyacınız var?
Muhasebe, vergi, bordro veya şirket işlemlerinizin somut durumunu ruhsatlı bir mali müşavirle değerlendirin.
Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)
Türkiye’de çoğaltma hakkı için ödenen lisans bedelleri gümrük kıymetine eklenir mi?
Gümrük Kanunu 28. maddesi uyarınca; ithal eşyasının Türkiye’de çoğaltılması hakkı için yapılan ödemeler gümrük kıymetine dahil edilmez (Vergi dairesine KDV-2 ile beyan edilir).
Dağıtım ve pazarlama hakları için ödenen ücretler gümrüğe tabi midir?
İthal eşyası ile doğrudan bağlantılı olmayan genel pazarlama ve reklam katkı payları gümrük kıymetine eklenmez.