Kısa yanıt
5746 Sayılı Kanun kapsamında Ar-Ge ve Tasarım Merkezi şartları, uygun harcamalardaki indirim ve personel teşvikleri ile başvuru ve denetim koşulları.
Teknoloji Geliştirme Bölgesi’ne (Teknopark’a) taşınmadan, şirketinizin kendi fabrikası, genel müdürlüğü veya ofisi bünyesinde Ar-Ge ve yenilik faaliyetleri yürütmek için Türk vergi sistemindeki en güçlü model 5746 sayılı Kanun Kapsamındaki Ar-Ge ve Tasarım Merkezleridir.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından tescil edilen Ar-Ge ve Tasarım Merkezleri, şartları sağlayan harcamalarda Ar-Ge indirimi ile personel ücretleri ve SGK işveren primi için teşviklerden yararlanabilir. Ücret teşviki, 1 Ağustos 2025’ten itibaren brüt asgari ücretin 40 katını aşmayan ücret kısmı ve çalışan niteliğine bağlı oranlar üzerinden hesaplanır; teşvikler tüm gider ve çalışanlara otomatik uygulanmaz.
Bu rehberde, 2026 yılı güncel mevzuatıyla Ar-Ge ve Tasarım Merkezi kuruluş şartlarını, personel sayılarını ve 4 büyük mali teşvik unsurunu inceliyoruz.
Ar-Ge Merkezi ve Tasarım Merkezi Kuruluş Kriterleri (2026)
| Kriter | Ar-Ge Merkezi Şartları | Tasarım Merkezi Şartları |
|---|---|---|
| Asgari Personel (TZE) | En az 15 Tam Zaman Eşdeğer (TZE) Ar-Ge personeli (Mühendis, teknik uzman) | En az 10 Tam Zaman Eşdeğer (TZE) Tasarım personeli (Tasarımcı, tekniker) |
| Mekan Şartı | Ayrı birim ve tek yerleşke/fizikî mekân; denetlenebilir çalışma düzeni | Ayrı birim ve tek yerleşke/fizikî mekân; denetlenebilir çalışma düzeni |
| Faaliyet Kapsamı | Yeni ürün geliştirme, yazılım, patent, proses yeniliği | Endüstriyel tasarım, moda tasarımı, grafik/kalıp tasarımı |
| Bakanlık Onayı | Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Değerlendirme Komisyonu onayı | Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Değerlendirme Komisyonu onayı |
5746 Sayılı Kanunun 4 Büyük Mali Teşviki
5746 Sayılı Kanun Teşvik Paketi
1. %100 Ar-Ge İndirimi
(Uygun harcamalarda %100 indirim)
2. Stopaj Teşviki
(Kanuni koşullar ve ücret sınırı uygulanır)
3. SGK Prim Desteği
(Uygun personel için kanuni oran/koşullar)
4. Damga & Gümrük
(Faaliyetle bağlantılı istisna ve muafiyetler)
- Ar-Ge indirimi: Kanun kapsamındaki nitelikli Ar-Ge ve yenilik harcamaları için %100 oranında indirim uygulanabilir. Her merkez gideri otomatik olarak uygun sayılmaz; harcamanın proje/faaliyetle ilgisi, belge ve kayıt şartları ile ilgili vergi düzenlemeleri incelenmelidir.
- Gelir vergisi stopajı teşviki: Uygun Ar-Ge, tasarım ve destek personelinin görevleriyle ilgili ücretleri için kanundaki oranlar uygulanır. Teşvik matrahı, brüt asgari ücretin 40 katını aşmayan ücret bölümüyle sınırlıdır; asgari ücret istisnasına isabet eden vergi düşüldükten sonra kalan vergi tutarı dikkate alınır. Çalışan niteliğine göre yüzde 80, 90 veya 95 oranları söz konusu olabilir.
- SGK sigorta primi desteği: Kanunun kapsadığı personel için işveren hissesi priminin yarısı, ilgili bildirim ve uygunluk şartlarına göre karşılanabilir.
- Damga vergisi ve gümrük istisnaları: İstisna, Kanun kapsamındaki faaliyetlerle ilgili ve mevzuattaki şartları taşıyan kâğıt ve ithal eşya için uygulanır; şirketin tüm sözleşmeleri veya bütün ithalatı otomatik olarak kapsanmaz.
Uzaktan Çalışma (Home-Office) Esnekliği
Ar-Ge ve Tasarım Merkezi personelinin merkez dışında geçirdiği sürelerin teşvik hesabına dâhil edilmesi, yürürlükteki Kanun ve Yönetmelikteki oran, dönem, faaliyet ve bildirim şartlarına bağlıdır. Uzaktan çalışma oranlarının geçici düzenlemelerle değişebilmesi nedeniyle, başvuru ve bordro döneminde Bakanlığın güncel kılavuzu kontrol edilmelidir; uzaktan çalışma tek başına bütün teşvikleri garanti etmez.
Ar-Ge ve Tasarım Merkezi Danışmanlığı
Bakanlık başvuru dosyasının hazırlanması, Ar-Ge muhasebesi hesap planı (750 Araştırma ve Geliştirme Giderleri) kurgusu ve yıllık faaliyet raporlarının hazırlanması için Celikel CPA, sanayi ve teknoloji devlerine profesyonel Ar-Ge teşvik danışmanlığı sunmaktadır.
- Vergi Hizmetlerimizi inceleyin,
- Teknopark karşılaştırması için Teknopark vs Serbest Bölge rehberimize bakın,
- Ar-Ge merkezi fizibiliteniz için bizimle hemen iletişime geçin.
İlgili rehberler
Ar-Ge faaliyetinin yürütüleceği yapı ve proje desteği için şu rehberleri karşılaştırın:
- Teknopark Şirket Kuruluşu: Portal Başvurusu ve Teşvikler (2026)
- TÜBİTAK Ar-Ge Projeleri Muhasebesi ve Hibe Kayıtları (1501-1507)
Resmî kaynaklar
- 5746 sayılı Kanun (Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı)
- 5746 sayılı Kanun Genel Tebliği değişikliği ve ücret sınırı (GİB)
- 5746 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliği (Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı)
Türkiye’de uygulama desteğine mi ihtiyacınız var?
Muhasebe, vergi, bordro veya şirket işlemlerinizin somut durumunu ruhsatlı bir mali müşavirle değerlendirin.
Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)
Teknopark şirketi olmak mı, Ar-Ge Merkezi kurmak mı daha avantajlıdır?
Teknoparklar küçük ve orta ölçekli yazılım/teknoloji start-up’ları için idealdir. Ar-Ge Merkezleri ise kendi üretim tesisinde büyük Ar-Ge ekibi barındıran otomotiv, kimya, tekstil, makine ve büyük yazılım şirketleri için yer değiştirme zorunluluğu olmadan şirket binasında uygulanabilir en avantajlı modeldir.
Tasarım Merkezi için hangi sektörler uygundur?
Otomotiv yan sanayi, mobilya, hazır giyim ve moda, kalıp ve plastik enjeksiyon, endüstriyel ürün tasarımı ve ambalaj sektörleri Tasarım Merkezi kurmak için son derece uygundur.